Klasztor w Kołbaczu

Najnowsze wpisy

Liturgia na 17 stycznia

Liturgia na 17 stycznia

Ewangelia (J 1, 35-42) Znaleźliśmy Mesjasza Słowa Ewangelii według Świętego Jana Jan stał wraz z dwoma swoimi uczniami i gdy zobaczył przechodzącego Jezusa, rzekł: «Oto Baranek Boży». Dwaj uczniowie usłyszeli, jak mówił, i poszli za Jezusem. Jezus zaś, odwróciwszy się i ujrzawszy, że oni idą […]

Ogłoszenia na 17 stycznia

Ogłoszenia na 17 stycznia

OGŁOSZENIA DUSZPASTERSKIE 1. II NIEDZIELA ZWYKŁA 17.01.20201.Ofiary do kopert na remont kościoła. Kołbacz g. 8 30- + Tadeusz Lorczak ( od sąsiadów) Żelewo g. 10 00- + Natalia Łydka ( int. żałobników) Kołbacz g. 11 30- + Genowefa Rogowska ( od żałobników) Dębina g. 13 00- […]

Liturgia na 10 stycznia

Liturgia na 10 stycznia

1. czytanie (Iz 55, 1-11) Nowe i wieczne przymierze Czytanie z Księgi proroka Izajasza Tak mówi Pan: «Wszyscy spragnieni, przyjdźcie do wody, przyjdźcie, choć nie macie pieniędzy! Kupujcie i spożywajcie, dalejże, kupujcie bez pieniędzy i bez płacenia za wino i mleko! Czemu wydajecie pieniądze na […]

Ogłoszenia na 10 stycznia

Ogłoszenia na 10 stycznia

OGŁOSZENIA DUSZPASTERSKIE 1. NIEZIELA- ŚWIĘTO CHRZTU PAŃSKIEGO – 10.01.20201. Kołbacz g. 8 30- + Władysław Abramowski i zm. z rodziny Żelewo g. 10 00- + Jan Świętek ( 10 r. śm.) Kołbacz g. 11 30- + Jan , Regina, Stefania i zm. rodzeństwo  Dębina g. 13 […]


Historia Opactwa

Historia Opactwa

Historia Opactwa

Opactwo cystersów w Kołbaczu – zespół klasztorny pocysterski, XIII-XVI w., w województwie zachodniopomorskim, w powiecie gryfińskim, w gminie Stare Czarnowo, we wsi Kołbacz nad Płonią.

Jeden z najcenniejszych zabytków architektury gotyku ceglanego na Pomorzu Zachodnim.

Do Kołbacza cystersi przybyli na zaproszenie Warcisława II Świętoborzyca z książęcego rodu Gryfitów w 1173 roku z Esrum, na północy duńskiej wyspy Zelandia, z klasztoru filialnego opactwa Clairvaux. Początkowo zamierzano osadę nazwać Mera Vallis (Czysta Dolina), jednak z nieznanych bliżej powodów pozostano przy starej, słowiańskiej nazwie Kolbatz. Zalążkiem przyszłych wielkich posiadłości ziemskich był rejon Kołbacza, Rekowa, Reptowa, Strugi, Sosnówka (dzisiejsza Płonia i Śmierdnica) i Dąbia.

Klasztor kołbacki utworzył trzy filie:

1186 w Oliwie
1280-94 w Bierzwniku
1278(?) w Mironicach

Zespół poklasztorny
Kościół był północnym skrzydłem dawnego klasztoru. Dom Konwersów zamykał wirydarz od zachodu. Dom Opata stał 20 m poza obrysem klasztornego czworoboku.

Dawny kościół Najświętszej Maryi Panny
Obecnie kościół parafialny pw. Najświętszego Serca Pana Jezusa, ulokowany w prezbiterium i transepcie. Nawa główna nadal pełni funkcję magazynu.

Budowę świątyni, pierwotnie trójnawowej, rozpoczęto w 1210, jeszcze w stylu późnoromańskim, a ukończono po ponad 130 latach, w 1347 w stylu gotyckim. Fasada zachodnia ujęta dwoma czworokątnymi występami (w większym klatka schodowa), pośrodku wielkie gotyckie okno, obecnie zamurowane, po bokach strzeliste, ostrołukowe blendy, w szczycie okazała misterna “ślepa” rozeta. Nawa główna o pięciu kondygnacjach, z drewnianymi stropami i ostrołukowymi arkadami. Sklepienia gwiaździste, w części pochodzące z 1500 i zrekonstruowane w latach 1851-52. Od 1555 w nawie głównej urządzono spichlerz, w 1720 rozebrano nawy boczne. Wewnątrz nawy widoczne ślady podziału charakterystycznego dla kościołów cysterskich na chóry: mnichów od wschodniej strony i konwersów po zachodniej stronie nawy. Obie części rozdzielało nieistniejące dziś lektorium. Od czasu założenia opactwa aż do likwidacji w XVI w. był jednym z kościołów grzebalnych książąt szczecińskich.

Kościół romański – przęsło prezbiterium (w XIII w. półkoliście zamknięte) i transept z przylegającymi dwoma parami kaplic przyprezbiterialnych oraz dwa przęsła nawy głównej. Ocalałe po pożarze w 1662 kolumny romańskie o bogato rzeźbionych głowicach znajdują się w Muzeum Narodowym w Szczecinie.

Kościół wczesnogotycki – pozostała 6-przęsłowa część korpusu nawowego.

Kościół gotycki – wieloboczna absyda wschodniej części prezbiterium.

W prezbiterium Ołtarz główny, kopia tryptyku wykonana w 1990, oryginał z XV w. znajduje się w bazylice archikatedralnej św. Jakuba w Szczecinie. Na ścianie północnej ambona z XVI w. W ścianie południowej zachowała się nisza na tron opacki oraz dwie płyty nagrobne, ponownie wmurowano nadproże z gryfami.

Przed wejściem do kościoła, w posadzce zachowała się tablica poświęcona pomordowanym misjonarzom w czasie chrztu Pomorzan w 1124, misji św. Ottona z Bambergu.

Dom Konwersów
Wschodnim narożnikiem szczytu północnego przylega do południowego narożnika szczytu zachodniego kościoła opackiego, tworząc jedyną zachowaną część dawnego skrzydła zachodniego.

Dom Konwersów (świeckich braci zakonnych), z lat 1300-40, przebudowany w XVII-XIX w., murowany z cegły, szczyty ryglowe, wysoki parter, dwunawowe piwnice z kolumnami. Powyżej reprezentacyjna sala Trygława ze sklepieniem wspartym na rzędzie czterech filarów. Od strony dziedzińca (wirydarza), na ścianie wschodniej czytelne ślady po sklepieniach krużganku. W latach 70. XX w. odrestaurowany, zaadaptowany na dom kultury.

Dom Opata
Budynek pochodzi z 1. połowy XIV wieku (według najnowszych badań Regionalnego Ośrodka Badań i Dokumentacji Zabytków w Szczecinie Dom Opata powstał ok. 1350 roku). Posiada dwie kondygnacje i piwnicę. Część zachodnia została przekształcona – dawny portal gotycki, został przebudowany na okna, a główne wejście po dziś dzień znajduje się od strony północnej. Ciekawa historia spotkała ścianę wschodnią, która prawdopodobnie po zniszczeniach wojny trzydziestoletniej, została odbudowana w wiązaniu barokowym. Nadbudowa, podobnie jak w Domu Konwersów konstrukcji ryglowej. W której widać wpływy zagraniczne między innymi z Brandenburgii. Po ostatniej konserwacji przeznaczony na bibliotekę.